Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco

Hezkuntza Saila

euskadi.net

Hasiera

Hemen zaude:
  1. Hasiera
 

Heziberri 2020 Plana

  

Glosarioa

 

 

 Baliabideak

Egoera-problema bat eraginkortasunez konpontzeko beharrezkoak diren adierazpenezko, jarrerazko eta prozedurazko edukien multzoa.

 Curriculum-edukia

Curriculum-edukia esaten zaio ikasten eta irakasten dena osatzen duten elementuen multzoari.

 Diziplina baitako/diziplinarteko edo berariazko oinarrizko konpetentziak

Bizitzaren eremu eta egoeretako problemak (pertsonalak, sozialak, akademikoak eta laboralak) ganoraz konpontzeko balio dutenak, eta, horretarako, diziplina-arlo jakin baten baliabide espezifikoak behar dituztenak. Diziplina baitako konpetentzia horiek eremu batzuetako egoeren/problemen bidez eskuratzen dira, eta diziplina-arlo batekin edo batzuekin lotutako egoerak/problemak konpontzeko aplika daitezke.

 Ebaluazio batutzaile edo finala

Izaera egiaztagarria du. Ikastetxea bera arduratu daiteke ebaluazio batutzaile hori egiteaz, baina, zenbaitetan, kanpo-erakunderen batek har dezake bere gain lan hori. Ebaluazio-mota horretan oinarriturik hartzen dira erabaki-mota administratiboak: maila edo etapa bat gainditzen den, promozio-kontuak, titulazioa...

 Ebaluazio diagnostikoa

Ebaluazio diagnostikoak, ikaskuntza-prozesuaren hasiera-hasierako egoera behar bezala identifikatuko badu, hezkuntza-arloko esku-hartzearekin lotutako alderdi guztiei modu ahalik eta estu egokienean heldu behar die kasu bakoitzean hezkuntza-arloko esku-hartzearekin lotuta dauden alderdi guztiei, bai eta esku-hartze hori taxuz diseinatu ere.

 Ebaluazio prozesual edo hezigarria

Ikasleen ebaluazio prozesual edo hezigarriak, bere aldetik, ikaskuntza-prozesu osoaren garapen eta eboluzioaren berri ematea du helburu, prozesuan aurrera egin ahala hauteman litezkeen indargune nahiz ahulguneak unean uneko premietara egokitu eta, hori guztia aintzat hartuta, erabaki egokiak hartzeko.

 Ebaluazio(-adierazleak)

Ebaluazio-adierazleek jokabide behagarri bihurtzen dituzte ebaluazio-irizpideak, eta, alde horretatik, haiek dira ebaluazioaren azken erreferenteak.

 Ebaluazio(-irizpideak)

Xedeak zenbateraino barneratu diren aztertzeko erreferentzia nagusia. Arlo zein ikasgai jakin batean oinarrizko konpetentziak zenbateraino landu eta garatu diren argi eta garbi aztertzeko aukera ematen digute. Ebaluazio-irizpideen bitartez finkatzen da helburuak zenbateraino lortu eta, beraz, horiek ardatz dituzten konpetentziez jabetu diren ikasleak.

 Ebaluazio-xedeak

Hezkuntza-xedeek hezkuntza-prozesu osoaren norabidea erakutsi eta zentzua ematen diote. Oinarrizko Hezkuntzaren xedeak edo helburuak oinarrizko konpetentziak lortuz iristen dira.

 Ebaluazioa

Gerora erabakiak hartu ahal izateko informazioa etengabe eta modu sistematikoan jasotzea eta aztertzea oinarritzat duen prozesua, horixe da ebaluazioa.

 Edukiak, adierazpenezkoak

Adierazpenezko edukiak jakintza teorikoak dira, hau da, jakintzari buruzko datuak, gertaerak, kontzeptuak eta printzipioak, ikasgaitan antolatuta.

 Edukiak, jarrerazkoak

Jarrerazko edukiak ikasitako joerak, ohiturak edo jarrerak dira, nahiko iraunkorrak, eta beren oinarrian gauza, pertsona edo egoera jakin bati buruzko jakintzak, sinesmenak, lehentasunak, balioak eta abar daude.

 Edukiak, prozedurazkoak

Prozedurazko edukiak adierazpenezko eta jarrerazko edukiak eskuratu ahal izateko estrategia edo urrats ordenatuak dira, eta trebetasunetan islatzen dira.

  • Zehar-prozedurak: eduki-mota guztientzat berdinak dira eta oinarrizko konpetentzia guztiak lortzeko balio dute, nahiz zeharkakoak edo orokorrak nahiz diziplina baitakoak edo berariazkoak.

  • Diziplina baitako/diziplinarteko prozedurak: espezifikoak dira diziplina-arlo bakoitzeko edukiak eta eskumenak ikasteko, eta diziplina baitako hainbat arlo eta eskumenetan erabil daitezke.

 Egoera(-familia)

Maila bereko zailtasun eta konplexutasuna duten egoeren-problemen multzoa.

 Egoera-problema

  • Egoera: Jardueraren bat gauzatzen edo gertaeraren bat jazotzen deneko inguru edo testuingurua.

  • Problema: Konpondu beharreko zeregina.

 Hezkuntza inklusiboa

Haur eta gazte guztiak hezkuntzara irits daitezen bermeak ematen dituena da eskola inklusiboa; baina, edonola ere, ahotan darabilgun hezkuntza hori ez da edonolakoa, kalitatezko hezkuntza-sistema bat baizik, denei aukera-berdintasuna, justizia eta ekitatea bermatzen diena.

 Hezkuntza-eredu pedagogikoaren esparrua

Hezkuntza-eredu pedagogikoaren "esparrua" esaten zaio hezkuntza-eredu pedagogikoaren ildo nagusiak biltzen dituen dokumentu bati, curriculuma garatu ahala zehaztuz joango denari.

 Hezkuntza

Hezkuntza prozesu iraunkorra da, pertsonen bizitzako hainbat etapatara zabaltzen da, eta bere xedea da gizakiaren konpetentziak maila guztietan garatzea ahalik eta gehien, subjektu indibidual eta herritar aktibo gisa, bai eta konprometitua ere gizartearen garapenarekin eta ingurumenaren garapen jasangarriarekin.

 Ikasleen irteera-profila

Hezkuntza-etapa bat bukatutakoan, ikasleek oinarrizko zer konpetentzia barneratu behar dituzten definitzen du.

 Ikastetxeen autonomia

Alderdi pedagogikoei, curriculumari, plangintzari, antolaerari eta kudeaketari dagokienez, nork bere kasa erabakiak hartzeko gaitasuna izatea, horixe da ikastetxeen autonomia.

 Integrazioaren pedagogia

Jakintzez, egiten jakiteaz eta izaten jakiteaz ikasitakoa transferitu, artikulatu eta konbinatu egiten da, egoera funtzional konplexuak konpontzeko, eta horixe da integrazioaren pedagogia.

 Irakasleen prestakuntza

Nork bere burua ezagutzaren eraikuntzan trebatzeko prozesua, hezkuntza-jardueretan eta irakasleen garapen profesionalean oinarritua.

 Jarrera

Jarrera esan ohi zaie ikasitakoak eta iraunkor samarrak diren joerei edo ohiturei. Gauza, pertsona edo egoera bati buruzko jakintza, sinesmen, sentimendu, lehentasun, balio eta abarretan oinarritzen dira, eta modu jakin batean jardutera bultzatzen dute egoera jakinetan, bizitzaren eremu bakoitzean (pertsonala, soziala, akademikoa eta laborala).

 Konpetentzia

Konpetentzia da "Eskaera konplexuei erantzuteko eta zereginak egoki burutzeko ahalmena. Trebetasun praktikoak, jakintzak, motibazioa, balio etikoak, jarrerak, emozioak eta gizartearen eta jokabidearen beste osagai batzuk elkarrekin mobilizatzea eskatzen du, ekintza ganorazkoa izan dadin” (ELGA, DeSeCo, 2002).

 Material didaktikoak

Ikasle nahiz irakasleei irakaskuntza-ikaskuntza prozesuak planifikatzen eta/edo garatzen eta/edo ebaluatzen laguntzea helburu duten eta horretarako propio sortuak izan diren materialak.

 Metakognizioa

Ikaskuntza-prozesuan tartean diren jarduera mental kognitibo nahiz afektibo guztiez jabetzean datza, norberak pentsatzen, esaten eta egiten duena baloratu eta erregulatu ahal izateko.

 Metodologia

Metodologia da ikaskuntza-prozesua kudeatzeko hautatzen den bidea edo estrategia, kontuan hartuz prozesu horretan parte hartzen duten elementu guztiak.

 Oinarrizko Hezkuntza

Belaunaldi berriak heldu izatera irits daitezen saiatzen den hezkuntzaren etapa, bizitza osoko hezkuntza erdiesteko oinarriak ezartzen dituena.

 Oinarrizko konpetentziak

Oinarrizko edo funtsezko konpetentziak dira, Europako Erkidegoen Batzordeak proposatutakoaren arabera (2006), pertsona guztiek behar dituztenak beren burua errealizatzeko eta garatzeko, bai eta herritartasun aktiborako, inklusio sozialerako eta enplegurako ere.

 Oinarrizko zehar-konpetentziak edo orokorrak

Bizitzaren eremu eta egoera guztietako problemak (pertsonalak, sozialak, akademikoak eta laboralak) ganoraz konpontzeko balio dutenak, bai diziplina-arlo guztiekin lotutako egoeretan, bai eguneroko bizitzako egoeretan. Bizitzaren esparru eta egoera guztietan integratuz eskuratzen eta aplikatzen dira zehar-konpetentziak.

 

 

 

 

Compromiso con las personas